fa اثربخشی شناخت‌درمانی مبتنی بر ذهن‌آگاهی بر تاب‌آوری و شدت تجربه درد زنان مبتلا به سردرد مزمن مديريت درد مزمن Chronic pain managment پژوهشي Original <strong>زمینه و هدف</strong>: پیشرفت‌های نظری و توسعه پژوهش‌ها، مبانی لازم را برای مفهوم‌سازی سردرد به‌عنوان یک اختلال روانی- فیزیولوژیکی فراهم آورده و سرانجام باعث استفاده از درمان‌های رفتاری و روان‌شناختی برای سردرد شده است. هدف پژوهش حاضر تعیین اثربخشی شناخت‌درمانی مبتنی بر ذهن‌آگاهی بر تاب‌آوری و شدت تجربه درد زنان مبتلا به سردرد مزمن بود.<br> <strong>مواد و روش‌ها</strong>: روش پژوهش، نیمه‌تجربی با طرح پیش‌آزمون- پس‌آزمون و پیگیری با گروه کنترل بود. جامعه آماری پژوهش را زنان مبتلا به سردرد مزمن که در سال 1398 برای درمان‌ سردرد خود به‌کلینیک‌های دولتی مغز و اعصاب شهر اصفهان مراجعه کرده بودند تشکیل دادند. 30 نفر با روش نمونه‌گیری هدفمند انتخاب، و به‌صورت تصادفی در دو گروه قرار گرفتند. اعضای گروه آزمایشی، در 8 جلسه 5/1 ساعته درمان اختصاصی را دریافت کردند. گروه کنترل درمانی دریافت نکردند. داده‌ها توسط آزمون تحلیل واریانس آمیخته با اندازه‌گیری مکرر تجزیه و تحلیل شدند.<br> <strong>یافته‌ها: </strong>در پیش‌آزمون، میانگین و انحراف معیار نمره تاب‌آوری و شدت تجربه درد در گروه آزمایش و کنترل اختلاف معناداری نداشت (05/0<<span dir="LTR">p</span>). شناخت‌درمانی مبتنی بر ذهن‌آگاهی، تاب‌آوری و شدت تجربه درد زنان مبتلا به سردرد مزمن را در پس&shy;آزمون بهبود بخشیده است (001/0><span dir="LTR">p</span>). در مرحله پیگیری، اثر &nbsp;شناخت‌درمانی مبتنی بر ذهن‌آگاهی ماندگار بود (001/0><span dir="LTR">p</span>).<br> <strong>نتیجه‌گیری</strong>: شناخت‌درمانی مبتنی بر ذهن‌آگاهی احتمالاً با کاهش فاجعه<span dir="LTR">‌</span>آمیزکردن سردرد، و در نتیجه کاهش ترس مرتبط با درد در کاهش شدت سردرد، و از این‌رو در افزایش تاب‌آوری زنان مبتلا به سردرد مزمن موثر بوده است، بنابراین ممکن است راهبرد پیشگیرانه مفیدی تلقی شود. <strong>Aims and background:</strong> Theoretical advances and research developments have provided the basis for conceptualizing headache as a psycho-physiological disorder, and have eventually led to the use of behavioral and psychological therapies for headache. The aim of this study was to determine the effectiveness of mindfulness-based cognitive therapy on resilience and intensity of pain experience in women with chronic headache.<br> <strong>Materials and Methods</strong><strong>:</strong> This study was semi-experimental with a pretest-posttest & follow up control group design. The population of this study consisted of all women with headaches in 2019 for the treatment of headache to the Government Clinic neurologist referred Esfahan city formed. In total, 30 women were selected by purposive sampling as the participants and randomly divided into tow groups. The members of the experimental group received their group-specific treatment in 8 sessions of 1.5 hours; But members of the control group did not receive any treatment. Analysis of findings through repeated measures analysis of variance test.<br> <strong>Results</strong>: In the pretest, the mean and standard deviation of&nbsp; resilience & chronic headaches There was no significant difference in the experimental and control groups (p>0.05). Mindfulness-based Cognitive Therapy in post-test improved Resilience and intensity of pain experience women with chronic headache (p<0.001). In the follow-up phase, the effect of Mindfulness-based Cognitive Therapy was lasting (p<0.001).<br> <strong>Conclusion</strong>: Mindfulness-based cognitive therapy may be effective in reducing the severity of headaches by reducing catastrophic headaches, thereby reducing pain-related fears, and therefore in increasing resilience in women with chronic headaches, and can be considered a useful preventive strategy.<span dir="RTL"></span> شناخت‌درمانی مبتنی بر ذهن‌آگاهی, تاب‌آوری, شدت تجربه درد, سردرد مزمن Mindfulness-based Cognitive Therapy, Resilience, intensity of pain experience, Chronic Headache 1 13 http://jap.iums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-626-2&slc_lang=fa&sid=1 Hamid Abotalebi حمید ابوطالبی ham_abootalebi@yahoo.com 100319475328460018127 100319475328460018127 No Islamic Azad University, Central Branch, Tehran دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی nafise yazdchi نفیسه یزدچی naf_yazdchi@yahoo.com 100319475328460018128 100319475328460018128 No Islamic Azad University, Central Branch, Tehran دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی hadi akbarinejhad هادی اسمخانی اکبری نژاد hadiakbarinejhad@yahoo.com 100319475328460018129 100319475328460018129 Yes Nabi Akram University دانشگاه نبی اکرم (ص)