fa اثربخشــی شــناخت درمانــی مبتنــی بــر ذهــن آگاهی بــر شــدت درد بیمــاران کلیــوی تحــت همودیالیــز مديريت درد مزمن Chronic pain managment پژوهشي Original <strong>&nbsp;</strong>زمینــه و هــدف: همودیالیــز موجــب طولانــی شــدن زندگــی بیمــاران مبتــلا بــه نارســایی مزمــن کلیــه می شــود امــا عــوارض همودیالیــز همــواره موجــب رنــج ایــن بیمــاران می شــود.درد مزمــن از شــایع تریــن مشــکلات بیمــاران تحــت همودیالیــز اســت و یــک موقعیــت ناتــوان کننــده اســت کــه بــا برخــی از متغیرهــای روان شــناختی همــراه می شــود لــذا جســتجوی روش هایــی بــرای کاهــش درد ایــن بیمــاران اهمیــت دارد برایــن اســاس ایــن پژوهــش بــا هــدف تعییــن اثربخشــی شــناخت درمانــی مبتنــی بــر ذهــن آگاهــی&nbsp; بــر شــدت درد بیمــاران کلیــوی تحــت همودیالیــز اجــرا شــد. مــواد و روش هــا: روش پژوهــش حاضــر از نــوع نیمــه آزمایشــی بــا طــرح پیــش آزمــون- پــس آزمــون و پیگیــری بــا گــروه کنتــرل بــود. جامعــه&nbsp; نفــر بــا روش هدفمنــد انتخــاب و بــه روش تصادفــی ســاده بــه 20 بودنــد.1397پژوهــش بیمــاران تحــت درمــان بــا همودیالیــز شــهر زنجــان در ســال&nbsp; جلســه ا ســاعته 8 نفــری جایگزیــن شــدند. جهــت انجــام مداخلــه بیمــاران گــروه آزمایــش در طــی دو مــاه در 10کمــک قرعــه کشــی در دو گــروه شــناخت درمانــی مبتنــی بــر ذهــن آگاهــی را بــه صــورت گروهــی دریافــت کردنــد و گــروه کنتــرل هیچگونــه درمانــی دریافــت نکردند. برای ســنجش (اســتفاده شــد.&nbsp; داده هــا بــا روش تحلیــل 11-point Numbered Rating Scale(NRS-11 نقطــه ای 11متغیرهــای پژوهــش از مقیــاس عــددی&nbsp; تحلیــل شــدند. 24 واریانــس چنــد متغیــره و بااســتفاده از نرم افــزار اس پــی اس اس نســخه یافته هــا: نتایــج آزمــون تحلیــل واریانــس بــا اندازه گیــری مکــرر نشــان داد کــه پــس از انجــام مداخلــه، نمــره مقیــاس شــدت درد بــه طــور .)P <0/01 ) و مرحلــه در هیــچ کــدام از زیــر مقیاس هــا معنــی دار نبــود ( P >0/01معنــاداری نســبت بــه گــروه کنتــرل کاهــش پیــدا کــرد ( نتیجه گیــری: بــه طورکلــی نتایــج پژوهــش حاضــر نشــان داد کــه شــناخت درمانــی مبتنــی بــر ذهــن آگاهــی بــه عنــوان روش درمانــی مؤثــری در کاهــش شــدت درد بیمــاران کلیــوی تحــت همودیالیــز محســوب می گــردد. لــذا پیشــنهاد می شــود درمانگــران و متخصصیــن از ایــن نــوع مداخلــه بــرای ارتقــا ســلامت بیمــاران اســتفاده نماینــد.<br> &nbsp; <strong><span dir="LTR">&nbsp;</span></strong>Aims and background: Hemodialysis prolongs the life of patients with chronic renal failure, but hemodialysis complications always cause these patients to suffer. Chronic pain is one of the most common problems for patients undergoing hemodialysis and is a debilitating condition that is associated with some psychological variables. Therefore, the aim of this study was to determine the effectiveness of mindfulness-based cognitive therapy on pain severity in patients undergoing hemodialysis. Materials and methods: The present study was a semi-experimental design with pretest-posttest and follow-up with control group. The study population consisted of hemodialysis patients in Zanjan in 1397. 20 patients were selected by purposeful method and were randomly divided into two groups (n = 10). Patients in the experimental group received mindfulness-based cognitive therapy in 8 sessions within two months and the control group did not receive any treatment. The 11-point Numbered Rating Scale (NRS-11) was used to measure the research variables. Data were analyzed by multivariate analysis of variance using SPSS 24 software. Findings: Results of repeated measure ANOVA showed that after intervention, the severity of pain severity score was significantly decreased compared to the control group (P <0.01) and the stage was not significant in any of the subscales (P <0.01). Conclusion: In general, the results of the present study showed that Mindfulness-based cognitive therapy is considered as an effective therapeutic approach in reducing the severity of pain in hemodialysis patients. Therefore, it is suggested that therapists and specialists use this type of intervention to improve the health of patients. ذهن آگاهی, شناخت درمانی, شدت درد, همودیالیز Mindfulness, cognitive therapy, Pain Intensity, Hemodialysis 1 13 http://jap.iums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-537-1&slc_lang=fa&sid=1 Nazila Khoshkhatti نازیلا خوش خطی nkhoshkhatti@yahoo.com 100319475328460016745 100319475328460016745 No Islamic Azad University of Abhar Branch دانشگاه آزاد اسلامی واحد ابهر Mojtaba Amiri majd مجتبی امیری مجد amirimajd@abhariau.ac.ir 100319475328460016746 100319475328460016746 Yes Islamic Azad University of Abhar Branch دانشگاه آزاد اسلامی واحد ابهر Saeideh Bazzazian سعیده بزازیان sbazzazian@gmail.com 100319475328460016747 100319475328460016747 No Islamic Azad University of Abhar Branch دانشگاه آزاد اسلامی واحد ابهر Alireza Yazdinezhad علیرضا یزدی نژاد yazdinezhad@zums.ac.ir 100319475328460016748 100319475328460016748 No Zanjan University of Medical Sciences دانشگاه علوم پزشکی زنجان